Η Ευρωπαϊκή Ένωση και η Ινδία ολοκλήρωσαν τις διαπραγματεύσεις για μια ιστορική, φιλόδοξη και εμπορικά κομβική συμφωνία ελεύθερου εμπορίου (FTA), τη μεγαλύτερη που έχει συνάψει ποτέ καθεμία από τις δύο πλευρές, όπως ανακοίνωσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Η συμφωνία ενισχύει τους οικονομικούς και πολιτικούς δεσμούς μεταξύ της δεύτερης και της τέταρτης μεγαλύτερης οικονομίας στον κόσμο, σε μια περίοδο αυξανόμενων γεωπολιτικών εντάσεων και παγκόσμιων οικονομικών προκλήσεων, στέλνοντας μήνυμα υπέρ του ανοικτού και βασισμένου σε κανόνες εμπορίου.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, δήλωσε ότι «η ΕΕ και η Ινδία γράφουν ιστορία σήμερα», υπογραμμίζοντας πως δημιουργείται μια ζώνη ελεύθερου εμπορίου 2 δισεκατομμυρίων ανθρώπων, με αμοιβαία οικονομικά οφέλη. Όπως σημείωσε, η συμφωνία αποτελεί επίσης «σήμα προς τον κόσμο ότι η συνεργασία βάσει κανόνων εξακολουθεί να αποδίδει».
Σύμφωνα με την Επιτροπή, το διμερές εμπόριο ΕΕ–Ινδίας ξεπερνά ήδη τα 180 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως σε αγαθά και υπηρεσίες, στηρίζοντας περίπου 800.000 θέσεις εργασίας στην ΕΕ. Η νέα συμφωνία αναμένεται να διπλασιάσει τις εξαγωγές ευρωπαϊκών αγαθών προς την Ινδία έως το 2032, μέσω της κατάργησης ή μείωσης δασμών που καλύπτουν το 96,6% της αξίας των εξαγωγών της ΕΕ προς την ινδική αγορά. Οι μειώσεις αυτές εκτιμάται ότι θα εξοικονομούν περίπου 4 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως σε δασμούς για τα ευρωπαϊκά προϊόντα.
Η Επιτροπή επισημαίνει ότι πρόκειται για το πιο φιλόδοξο άνοιγμα της ινδικής αγοράς που έχει δοθεί ποτέ σε εμπορικό εταίρο. Η συμφωνία δίνει σημαντικό ανταγωνιστικό πλεονέκτημα σε βασικούς ευρωπαϊκούς βιομηχανικούς και αγροδιατροφικούς τομείς, προσφέροντας προνομιακή πρόσβαση στην πολυπληθέστερη χώρα του κόσμου με 1,45 δισ. κατοίκους και μία από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες μεγάλες οικονομίες.
Στον βιομηχανικό τομέα, οι ινδικοί δασμοί σε αυτοκίνητα θα μειωθούν σταδιακά από 110% σε επίπεδα έως και 10%, ενώ τα ανταλλακτικά αυτοκινήτων θα απαλλαγούν πλήρως από δασμούς μέσα σε πέντε έως δέκα χρόνια. Δασμοί που φθάνουν έως 44% σε μηχανήματα, 22% σε χημικά προϊόντα και 11% σε φαρμακευτικά προϊόντα θα μειωθούν ή θα καταργηθούν σε μεγάλο βαθμό. Παράλληλα, προβλέπεται ειδικό κεφάλαιο για τη στήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, με σημεία επαφής και μηχανισμούς πληροφόρησης ώστε να αξιοποιήσουν πλήρως τις νέες εξαγωγικές ευκαιρίες.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στον αγροδιατροφικό τομέα. Η συμφωνία μειώνει ή καταργεί συχνά απαγορευτικούς δασμούς — κατά μέσο όρο άνω του 36% — στα ευρωπαϊκά αγροτικά προϊόντα. Οι δασμοί της Ινδίας στο κρασί θα μειωθούν από 150% σε 75% με την έναρξη ισχύος της συμφωνίας και σταδιακά έως περίπου 20%, ενώ το ελαιόλαδο θα δει τους δασμούς να πέφτουν από 45% σε 0% μέσα σε πέντε χρόνια. Ταυτόχρονα, η Επιτροπή τονίζει ότι ευαίσθητοι ευρωπαϊκοί τομείς, όπως το βοδινό κρέας, το κοτόπουλο, το ρύζι και η ζάχαρη, εξαιρούνται από την απελευθέρωση, ενώ όλα τα ινδικά προϊόντα θα συνεχίσουν να υπόκεινται στους αυστηρούς κανόνες υγείας και ασφάλειας τροφίμων της ΕΕ.
Η συμφωνία περιλαμβάνει επίσης διευρυμένη πρόσβαση των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων στην ινδική αγορά υπηρεσιών, μεταξύ άλλων στις χρηματοοικονομικές υπηρεσίες και τις θαλάσσιες μεταφορές, καθώς και ενισχυμένη προστασία δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας. Επιπλέον, θεσπίζεται ειδικό κεφάλαιο για το εμπόριο και τη βιώσιμη ανάπτυξη, με δεσμεύσεις για την προστασία του περιβάλλοντος, την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και τα δικαιώματα των εργαζομένων. Προβλέπεται ακόμη μνημόνιο συνεργασίας για πλατφόρμα ΕΕ–Ινδίας στον τομέα της κλιματικής δράσης, καθώς και προοπτική στήριξης ύψους 500 εκατ. ευρώ από την ΕΕ για τη μείωση εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στην Ινδία, σύμφωνα με τους ευρωπαϊκούς δημοσιονομικούς κανόνες.
Ως επόμενο βήμα, τα διαπραγματευμένα κείμενα θα υποβληθούν σε νομικό έλεγχο και μετάφραση σε όλες τις επίσημες γλώσσες της ΕΕ. Στη συνέχεια, η Επιτροπή θα προτείνει στο Συμβούλιο την υπογραφή και σύναψη της συμφωνίας, η οποία θα χρειαστεί την έγκριση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και την επικύρωση από την Ινδία για να τεθεί σε ισχύ.
