Σημαντική πρωτοβουλία για την προστασία των ανηλίκων στο διαδίκτυο παρουσίασε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με κοινή δήλωση της Εκτελεστικής Αντιπροέδρου Χένα Βίρκουνεν και της Προέδρου Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.
Στο επίκεντρο βρίσκεται μια νέα ευρωπαϊκή εφαρμογή επαλήθευσης ηλικίας, η οποία – όπως ανακοινώθηκε – είναι ήδη τεχνικά έτοιμη και φιλοδοξεί να αποτελέσει ενιαία λύση για όλα τα κράτη-μέλη.
Η πρωτοβουλία εντάσσεται στο πλαίσιο εφαρμογής του Digital Services Act, με στόχο να ενισχυθεί η λογοδοσία των ψηφιακών πλατφορμών και να περιοριστεί η έκθεση ανηλίκων σε επιβλαβές περιεχόμενο.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή άσκησε έντονη κριτική σε πλατφόρμες που, όπως σημειώθηκε, αξιοποιούν σχεδιαστικά χαρακτηριστικά όπως το «infinite scroll», οι συνεχείς ειδοποιήσεις και οι αλγόριθμοι προσωποποίησης, με στόχο τη διαρκή προσήλωση των χρηστών – ιδιαίτερα των παιδιών. Στο πλαίσιο αυτό, έχουν ήδη κινηθεί διαδικασίες κατά εταιρειών όπως το TikTok, καθώς και των Facebook, Instagram, Snapchat και Shein.
Παράλληλα, η Επιτροπή στράφηκε και κατά πορνογραφικών ιστοσελίδων, επισημαίνοντας ότι δεν διαθέτουν επαρκείς μηχανισμούς επαλήθευσης ηλικίας.
Η νέα εφαρμογή βασίζεται στην τεχνολογία «zero-knowledge proof», επιτρέποντας στους χρήστες να αποδεικνύουν την ηλικία τους χωρίς να αποκαλύπτουν προσωπικά δεδομένα, όπως ταυτότητα ή βιομετρικά στοιχεία. Σύμφωνα με την Επιτροπή, στόχος είναι η διασφάλιση της ιδιωτικότητας, αποφεύγοντας πρακτικές όπως η σάρωση εγγράφων ή προσώπου από τις πλατφόρμες.
Επτά χώρες της ΕΕ έχουν ήδη αναλάβει ρόλο «πιλότου», είτε μέσω ανεξάρτητων εφαρμογών είτε μέσω εθνικών ψηφιακών πορτοφολιών. Ωστόσο, η Επιτροπή υπογραμμίζει την ανάγκη για ενιαία ευρωπαϊκή προσέγγιση, ώστε να αποφευχθεί ο κατακερματισμός σε 27 διαφορετικά συστήματα.
Στο πλαίσιο αυτό, η Χένα Βίρκουνεν ανακοίνωσε ότι εντός του μήνα θα δημιουργηθεί ένας πανευρωπαϊκός μηχανισμός συντονισμού, με στόχο την πιστοποίηση και τη διαλειτουργικότητα των εθνικών λύσεων.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δηλώνει επίσης ανοιχτή στη συνεργασία με τον ιδιωτικό τομέα, καθώς το τεχνικό «blueprint» της εφαρμογής θα είναι ανοιχτού κώδικα. Ωστόσο, τίθενται δύο βασικές προϋποθέσεις:
σεβασμός στα πρότυπα προστασίας προσωπικών δεδομένων και υιοθέτηση κοινής τεχνικής λύσης σε όλη την ΕΕ.
Όπως τονίζεται, ο στόχος είναι σαφής: ένα ασφαλές ψηφιακό περιβάλλον για τα παιδιά στην Ευρώπη, όπου θα μπορούν να μαθαίνουν, να εξελίσσονται και να επικοινωνούν χωρίς κινδύνους.
