Loading...
You are here:  Home  >  ΑΠΟΨΕΙΣ & ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ  >  Current Article

Shell: Καταστρέφοντας τη Νιγηρία από το 1950

  /   27/08/2013  /   Σχόλια

shell

Η ολλανδοαγγλική πετρελαϊκή εταιρία Royal Dutch Shell είναι ο κύριος ‘παίκτης’ στην εξόρυξη πετρελαίου στο Δέλτα του Νίγηρα, σε μία περιοχή της Νιγηρίας, έκτασης 700.000 χιλιομέτρων που μετρά 31 εκατομμύρια κατοίκους.

Οι εργασίες της εταιρίας στη χώρα άρχισαν στα μέσα της δεκαετίας του 50′ και μέχρι σήμερα υπολογίζεται ότι έχουν αποφέρει κέρδη άνω των 600 δισ., διανεμημένα πλέον ανάμεσα στις πολυεθνικές πετρελαϊκές εταιρίες και την Νιγηριανή κυβέρνηση, χωρίς να τα ‘μυρίσουν’ οι Νιγηριανοί πολίτες, οι οποίοι παρακολουθούν το ποσοστό της φτώχειας στη χώρα τους να αυξάνεται κατακόρυφα τα τελευταία 100 χρόνια.

Παρά ταύτα , η άδικη διανομή των κερδών από την εκμετάλλευση του πετρελαίου στη Νιγηρία, δεν είναι σε καμία περίπτωση η πιο επαχθής συνέπεια της δράσης των πετρελαϊκών εταιριών. Η Shell είναι και ο νούμερο ένα ρυπογόνος παράγοντας της χώρας. Τα τελευταία 50 χρόνια μάλιστα, σύμφωνα με εκτιμήσεις διάφορων έγκυρων ΜΚΟ (Διεθνής Αμνηστία κ.α.), έχουν ‘χυθεί’ πάνω από 10 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου  στην περιοχή, ένα νούμερο πραγματικά τρομακτικό, πολύ υψηλότερο από οποιαδήποτε μεγάλη πετρελαϊκή οικολογική καταστροφή που κατά καιρούς έχουν συγκλονίσει τον πλανήτη. (Exxon-Valdez, Prestige,  το ελληνικό Atlantic Empress κλπ.)

Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 90, η Διεθνής κοινότητα, για πρώτη φορά, εστίασε στην Νιγηρία και στην περιοχή των Ογκόνι ogoniland_small(Ogoniland). Οι Ογκόνι είναι μία από τις πολλές ενδογενείς φυλές, που κατοικούν γύρω από το Δέλτα του Νίγηρα και ζει από την γεωκαλλιέργεια και το ψάρεμα, όπως και η πλειοψηφία των μη αστικών πληθυσμών της χώρας. Μετά από δεκαετίες εκμετάλλευσης και καταστροφής της γης τους από την Shell, οι Ογκόνι, εμπνευσμένοι από τον ηγέτη τους, ακτιβιστή Κεν Σάρο Ουίουα  ξεκίνησαν ken-saro-wiwa-shellτο 1993 μια σειρά από διαδηλώσεις και ανάγκασαν την Shell να διακόψει προσωρινά τις εργασίες της. Στις 10 Νοεμβρίου 1995, κάτω από το πρόσχημα της στρατιωτικής δικτατορίας του Σάμι Αμπάτσε, οι εννέα ακτιβιστές που ξεκίνησαν τις μαζικές διαδηλώσεις(ανάμεσά τους και ο Κεν Σάρο Ουίουα), καταδικάστηκαν σε θάνατο, από στρατιωτικό δικαστήριο, ως  ’τάχα’ ένοχοι για μια σφαγή που είχε πάρει μέρος σε γειτονικό χωριό τα  προηγούμενα χρόνια.

Το 2009, η Shell παρουσιάστηκε σε δικαστήριο της Νέας Υόρκης, ως συνεργός σε αυτές ακριβώς τις δολοφονίες, υπό την προστασία του νόμου περί  αξιώσεων για αδικοπραξίες  έναντι αλλοδαπών. Η εταιρία κατηγορήθηκε ότι προκάλεσε, οργάνωσε και χρηματοδότησε την καμπάνια λεηλασιών, βασανιστηρίων και δολοφονιών που έλαβε χώρα στη Γη των Ογκόνι ανάμεσα στο 1993 και το 1994 και ,όπως έχει αποδειχθεί, εκτελέστηκε από τον εθνικό στρατό της Νιγηρίας. Κατηγορήθηκε επίσης για πλαστογραφία αποδεικτικών στοιχείων, που βοήθησαν στην καταδίκη του Κεν Σάρο Ουίουα και των άλλων ακτιβιστών.

indy1_1

Η Shell αθωώθηκε, όπως θα περίμενε κανείς, λόγω του βάρους του ονόματός της και των ισχυρών οικονομικών δεσμών της με τις απανταχού κυβερνήσεις, μαζί και αυτή των ΗΠΑ. Σύμφωνα με την ιστοσελίδα της Shell, η λύση βρέθηκε σε διακανονισμό εκτός δικαστηρίου, για ένα μηδαμινό πόσο(15 εκατομμύρια δολάρια).

Ο πρώτος διεθνής οργανισμός που καταδίκασε τις πρακτικές της  Shell στη Νιγηρία, ήταν η UNEP (United Nations Enviromental Program), ένα ‘παρακλάδι’ του OHE, τον Αύγουστο του 2011. Στην αναφορά της, Enviromental Assesments Ongoniland, αναγνώρισε και επισήμανε την συνεχή έκθεση της γης των Ογκόνι, σε πετρελαϊκή μόλυνση η οποία εκτός των καταστροφικών συνεπειών που είχε στο περιβάλλον της περιοχής και τις βιοποριστικές δραστηριότητες των γηγενών κατοίκων, προκάλεσε επίσης τερατογενέσεις, λευχαιμία και πολλούς θανάτους στον εντόπιο πληθυσμό. Σύμφωνα με ειδικούς, το επίπεδο μόλυνσης στα πηγάδια της Γης των Ογκόνι, ξεπέρναγε κατά 900 φορές τα επιτρεπτά επίπεδα που έχει θέσει ο ΠΟΥ. Έκριναν την Shell ως υπεύθυνη για την οικολογική καταστροφή της περιοχής και ζήτησαν από την εταιρία να καθαρίσει την περιοχή, να καταστήσουν βιώσιμη την καλλιέργεια και την χρήση των υδάτων και να αποζημιώσει τις τοπικές κοινότητες με ένα δισ. δολάρια( και όχι με τις σακούλες με φασόλια και πατάτες που τους έδωσαν). Η Shell ακόμα δεν έχει συμμορφωθεί με καμία από τις προτάσεις της UNEP.

A man samples crude oil at the bank of a polluted river in Bidere community in Ogoniland in Nigeria's delta region

Τον περασμένο Δεκέμβρη ήταν σειρά της Νιγηριανής κυβέρνησης. Σε μια δικαστική απόφαση χωρίς προηγούμενο, το δικαστήριο της ECOWAS(Economic Community of West African States) ανακήρυξε ομόφωνα ως υπεύθυνη την κυβέρνηση της Νιγηρίας, επειδή επέτρεψε στην Shell αλλά και άλλες πετρελαϊκές εταιρίες να μολύνουν την χώρα και να βλάψουν σοβαρά τον περιβαλλοντικό της πλούτο, κάτι που παραβιάζει τα άρθρα 21 και 24 της Αφρικανικής διακήρυξης των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, αφού δεν προστάτεψε τους φυσικούς πόρους και το περιβάλλον του Δέλτα του Νίγηρα. Ζητήθηκε από την Νιγηριανή κυβέρνηση να λάβει σκληρότερα νομοθετικά μέτρα για την προστασία τόσο του περιβάλλοντος όσο και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των γηγενών πληθυσμών, αλλά, μέχρι σήμερα, δεν έχει γίνει κανένα τέτοιο βήμα.

Για να προστατέψουν τις κοινότητές τους , τέσσερις Νιγηριανοί γεωργοί κατέθεσαν μια μύνηση κατά της Shell και της θυγατρικής της στη Νιγηρία, στα ολλανδικά δικαστήρια. Η απόφαση, που εκδόθηκε στις 30 Ιανουαρίου του 2013, δικαίωσε έναν από τους τέσσερις αγρότες, καθώς μπόρεσε να αποδείξει την ευθύνη της Shell για τις οικολογικές καταστροφές στην συγκεκριμένη περιοχή, καθώς η Shell αρνήθηκε να παρουσιάσει έγγραφα σχετικά με τη δράση της στην περιοχή. Η καταδικαστική απόφαση αναγκάζει τηνShell να προβεί -πάνω κάτω- στις ίδιες ενέργειες που ζητούσε και η UNEP, όμως η Shell και στις δύο περιπτώσεις, αδιαφόρησε.

Η Νιγηρία, βεβαίως, δεν είναι η μοναδική χώρα επιβαρυμένη από την περιβαλλοντική μόλυνση των εργασιών της Shell. Τον Άυγουστο του 2011 χύθηκαν 216 τόνοι αργού στη Βόρεια θάλασσα, μία από τις μεγαλύτερες οικολογικές καταστροφές στην ιστορία του Ηνωμένου Βασιλείου. Το 2010 η βραζιλιάνικη δικαιοσύνη, καταδίκασε την Shell σε αποζημίωση προς τους εργαζόμενούς της που προσβλήθηκαν από τοξικές ουσίες από το 1977 μέχρι το 2002, ύψους 600 εκατομμυρίων,. Το1999, στη γειτονική Αργεντινή, η Shell ‘έχυσε’  5.000(με μερικές έρευνες να κάνουν λόγο για 30.000) τόνους αργού στον Rio de la Plata, γεγονός που αποτελεί την μεγαλύτερη οικολογική καταστροφή γλυκού νερού στην ιστορία του πλανήτη.

  • ΠΡΩΤΟΣΕΛΙΔΟ

    • ΠικετίΠικετί: Η Γερμανία δεν έχει αποπληρώσει ποτέ τα χρέη της
      Ο σούπερσταρ Γάλλος οικονομολόγος Τομά Πικετί κατακεραύνωσε τη στάση της Γερμανίας απέναντι στο χρέος, σε μια ιδιαίτερα επιθετική συνέντευξη στη Die Ziet. DIE ZEIT: Θα πρεπε εμείς οι Γερμανοί να χαιρόμαστε που η Γαλλία έχει ευθυγραμμιστεί με τη Γερμανία στο δόγμα της λιτότητας; Τομά Πικετί: Βεβαίως και όχι. Αυτό δεν είναι κάτι που θα έπρεπε να [...]
    • Aaron SwartzΡέκβιεμ στον Aaron Swartz, τον 'Τσε Γκεβάρα της ψηφιακής εποχής'
      Το εξαιρετικό νέο ντοκιμαντέρ The Internet’s Own Boy: The Story of Aaron Swartz δεν ρίχνει φως μόνο στη ζωή ενός αδικοχαμένου οραματιστή, αλλά γενικότερα στο ζήτημα της ελευθερίας της πληροφορίας στις μέρες μας. Ο Aaron Swartz ήταν μια εντελώς ιδιάζουσα περίπτωση, καθώς συνδύαζε ένα ασύλληπτο ταλέντο στον προγραμματισμό (μεταξύ άλλων υπήρξε εκ των δημιουργών του RSS [...]
    • 3χρονη νύφη στο ΑφγανιστάνΥεμένη: 8χρονη πέθανε τη νύχτα του βεβιασμένου γάμου της
      Ένα κορίτσι 8 χρονών που είχε αναγκαστεί να παντρευτεί πέθανε τη νύχτα του γάμου της από εσωτερικά τραύματα που προκλήθηκαν από σεξουαλική δραστηριότητα. Οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων διεθνώς καλούν για τη σύλληψη του 40χρονου συζύγου της. Η λιβανέζικη Al Nahar μετέδωσε πως το θανατηφόρο συμβάν εκτυλίχθηκε στην περιοχή Hardh στη βορειοδυτική Υεμένη, στα σύνορα με τη Σαουδική [...]