Loading...
You are here:  Home  >  ΑΠΟΨΕΙΣ & ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ  >  Current Article

Πολλές πλατείες, μία ταυτότητα

  /   25/06/2013  /   Σχόλια

Brazil Protests

Δεν έχει σημασία το που γεννήθηκαν. Μπορεί πολλές φορές να μην έχει σημασία και το πότε. Σημασία έχει ότι εδώ και μία πενταετία τους βλέπουμε να εξεγείρονται. Στη Μολδαβία, στην Αίγυπτο, στην Ελλάδα, στην Ουκρανία, στην Ινδονησία, στις ΗΠΑ, στην Τουρκία, στην Βραζιλία και προσεχώς σε όλο τον κόσμο, αναδύεται μια νέα γενιά εξεγερμένων. Σε κάποιες περιπτώσεις σηκώνει στους ώμους της την διαμαρτυρία μόνη της, ακούραστα. Σε άλλες αναδεικνύεται ή υποσκελίζεται από άλλα κινήματα. Πάντως υπάρχει, επιβιώνει και ενδυναμώνεται.

Είναι η γενιά που μετέχει μια κοινωνίας δομικά πολύ διαφορετικής από αυτή που μέχρι το 2000 γνωρίζαμε. Αυτό που λειτούργησε σαν δραστική ουσία στην εκ θεμελίων μετουσίωση του τρόπου με τον όποιον προβάλλει τον κόσμο, δεν ήταν τίποτε άλλο από το Ιnternet και πιο συγκεκριμένα η ραγδαία διαπλάτυνση της δημόσιας σφαίρας που αναπόφευκτα αυτό έφερε.

Occupy-Wall-St-Μιλάμε λοιπόν για μια κοινωνία πληροφορίας. Για να γίνει πιο κατανοητό και να ξεφύγουμε από την απλοϊκή ονομασία που αυθαίρετα υπονοεί κάτι το θαυμαστό αλλά και το απροσδιόριστο, πρέπει να το νοηματοδοτήσουμε, όχι τόσο επιστημονικά αλλά σημειολογικά: Το πρώτο και μοναδικό κεφάλαιο το οποίο μπορεί πια να κατέχει και να χρησιμοποιεί η γενιά αυτή είναι η πληροφορία, είτε αυτό είναι η ενημέρωση -για την ακρίβεια η απόλυτη δυσπιστία στην παραδοσιακή μορφή της- είτε μια ατέρμονη ρηχή διασκέδαση. Και τα δύο όμως είναι ισοδύναμα. Η καχυποψία απέναντι σε κανάλια-φερέφωνα απαρχαιωμένων -ισμών και τα memes της μάσκας του Guy Fawkes ή το Harlem Shake, είναι στοιχεία του ίδιου συνόλου, ικανά να ορίσουν το κίνημα εξίσου.

Ως αμφισβητίες δεν μπορούν να περιγραφούν με τα κλασσικά μαρξιστικά κριτήρια. Δεν είναι προλεταριάτο. Στο φαντασιακό τους η έννοια μοιάζει παρωχημένη. Αναγνωρίζουν όμως το συγκρουσιακό καθήκον το οποίο φέρουν. Ακόμα και αν το μοντέρνο Ancien Régime τους λοιδορεί ως «επαναστάτες του πληκτρολογίου» και τους ζωγραφίζει ως ανίδεα νεογνά που έκαναν το λάθος να μη ζήσουν βίαιες στερήσεις και λιμούς, αυτό τους ενισχύει. Τους αναγκάζει να δουν τα όρια εκείνων που τους αντιμάχονται και να τα παρακάμψουν. Ωθούνται σε νέες ατζέντες, σε νέα αιτήματα που οι γονείς τους μόνο επιφανειακά σκέφτηκαν στην πλειοψηφία των περιπτώσεων. Δημοκρατία όσο το δυνατόν πιο συμμετοχική, ελεύθερο διαδίκτυο, πλήρης διάσπαση κάθε ιεραρχίας από τη δημόσια διοίκηση μέχρι την κρεβατοκάμαρα, ανελέητη εξατομίκευση στα πλαίσια μάλιστα που μπορεί να τους την προσφέρει η ελεύθερη αγορά. Με αυτά τα χαρακτηριστικά του μεταϋλισμού πορεύονται και χάρη σε αυτά αρνούνται να μπουν σε παραδοσιακούς άξονες-προκάτ που τους μοιράζουν σε ιδεολογικά στρατόπεδα. Γι’ αυτό ίσως να μην συνδέονται τόσο άμεσα με αυτό που αριστεροί και αναρχικοί στοχαστές περιέγραψαν ως κογκνιταριάτο.

turkey-protests

Το βασικό όπλο που έχουν αυτοί οι νέοι στωικοί παρτιζάνοι είναι η de facto οικουμενικότητά τους. Το κίνημά τους φτάνει ως εκεί που φτάνει η πληροφορία της ύπαρξής τους: Παντού. Και αυτή ακριβώς η πληροφορία, τους είναι αρκετή για να συνεννοηθούν με κοινούς επικοινωνιακούς κώδικες με κάθε άκρη του κόσμου. Από την Ταχρίρ, στο Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης, από το Σύνταγμα μέχρι τους δρόμους του Ρίο ντε Τζανέιρο και από τη Σόφια μέχρι την Τεχεράνη ομιλείται πλέον η ίδια γλώσσα. Γλώσσα κριτικής, αμφισβήτησης και ριζοσπαστικότητας. Μπορούν ακόμα και να φυτεύουν πρωτόγνωρους Λόγους εκεί που είτε δεν υπήρξαν είτε καταπνίγησαν βίαια. Φεμινισμός στην Τυνησία και το Ιράν, ασέβεια στη Ρωσία, απόρριψη του «αντικειμενικού» τεχνοκρατισμού και της «προοδευτικής» ανάπτυξης σε Τουρκία και Ελλάδα αντίστοιχα. Όλα όμως θα τα κάνουν χωρίς να υπακούσουν σε κάθετες πολιτικές δομές κινητοποίησης. Η συσπείρωσή τους είναι αυθαίρετη όσο και αυθόρμητη αφού είναι παράλληλα και ισοδύναμα δέκτες και συνάμα πομποί της πληροφορίας.

Μπορεί παραπάνω να μην παρουσιάζεται παρά ένας ιδεατός τύπος μιας παγκόσμιας ψηφιακής κοινωνίας πολιτών. Η πραγματικότητα πολλές φορές μπορεί να μην μας αποδεικνύει με σθένος την απόλυτη διαιρετική τομή με το παρελθόν και είναι αλήθεια, ότι σε πολλές περιπτώσεις τα κινήματα αυτά μπολιάζονται, απορροφώνται και υποβαθμίζονται εξαιτίας του ότι δεν εκφράζονται πολιτικά με την ενάργεια που απαιτεί ο πολίτης για να ενδιαφερθεί. Είναι σημαντικό όμως να μη ξεχνάμε ότι μόλις γεννήθηκαν και πρώτη τους φροντίδα ήταν να συγκρουσθούν και η σύγκρουση είναι η αναγκαία συνθήκη για να προαχθείς σε συλλογικό ιστορικό υποκείμενο.

 

  • ΠΡΩΤΟΣΕΛΙΔΟ

    • ΠικετίΠικετί: Η Γερμανία δεν έχει αποπληρώσει ποτέ τα χρέη της
      Ο σούπερσταρ Γάλλος οικονομολόγος Τομά Πικετί κατακεραύνωσε τη στάση της Γερμανίας απέναντι στο χρέος, σε μια ιδιαίτερα επιθετική συνέντευξη στη Die Ziet. DIE ZEIT: Θα πρεπε εμείς οι Γερμανοί να χαιρόμαστε που η Γαλλία έχει ευθυγραμμιστεί με τη Γερμανία στο δόγμα της λιτότητας; Τομά Πικετί: Βεβαίως και όχι. Αυτό δεν είναι κάτι που θα έπρεπε να [...]
    • Aaron SwartzΡέκβιεμ στον Aaron Swartz, τον 'Τσε Γκεβάρα της ψηφιακής εποχής'
      Το εξαιρετικό νέο ντοκιμαντέρ The Internet’s Own Boy: The Story of Aaron Swartz δεν ρίχνει φως μόνο στη ζωή ενός αδικοχαμένου οραματιστή, αλλά γενικότερα στο ζήτημα της ελευθερίας της πληροφορίας στις μέρες μας. Ο Aaron Swartz ήταν μια εντελώς ιδιάζουσα περίπτωση, καθώς συνδύαζε ένα ασύλληπτο ταλέντο στον προγραμματισμό (μεταξύ άλλων υπήρξε εκ των δημιουργών του RSS [...]
    • 3χρονη νύφη στο ΑφγανιστάνΥεμένη: 8χρονη πέθανε τη νύχτα του βεβιασμένου γάμου της
      Ένα κορίτσι 8 χρονών που είχε αναγκαστεί να παντρευτεί πέθανε τη νύχτα του γάμου της από εσωτερικά τραύματα που προκλήθηκαν από σεξουαλική δραστηριότητα. Οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων διεθνώς καλούν για τη σύλληψη του 40χρονου συζύγου της. Η λιβανέζικη Al Nahar μετέδωσε πως το θανατηφόρο συμβάν εκτυλίχθηκε στην περιοχή Hardh στη βορειοδυτική Υεμένη, στα σύνορα με τη Σαουδική [...]